ଗାମା ବିକିରଣ ପ୍ରସ୍ଫୋଟରୁ ମିଳିଲା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ସୂଚନା

ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କର ଏକ ଦଳ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଗାମା ବିକିରଣ (GRB)ର ଝଲକ ଦେଖିଛନ୍ତି। ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ଏହା ହେଉଛି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ସବୁଠାରୁ ନାଟକୀୟ ବିସ୍ଫୋରଣ। ନାମିବିଆର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣକାରୀ ଦୀର୍ଘତମ ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଆଲୋକକୁ ଅବଲୋକନ କରିଛନ୍ତି ଯାହା ସର୍ବ ବୃହତ ଗାମା ବିକିରଣ ବିସ୍ଫୋରଣ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ।

ହାଇ ଏନର୍ଜି ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରୋସ୍କୋପିକ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ (HESS) ର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ଏହି ବିଶାଳ ନକ୍ଷତ୍ର ବିସ୍ଫୋରଣ କିପରି ଗାମା ବିକିରଣ ସୃଷ୍ଟି କରେ, ଏହି ଧାରଣାକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରୁଛି, ଯାହା ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ଶବ୍ଦ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ। ଅନୁସନ୍ଧାନକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆକାଶରେ ଗାମା ବିକିରଣ ବିସ୍ଫୋରଣ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏକ୍ସ-ରେ ଏବଂ ଦୂର ଉତ୍ସରୁ ଗାମା ବିକିରଣ ଆକାରରେ ଦେଖାଯାଏ।

ଏହି ଅଧ୍ୟୟନର ଜଣେ ଲେହିକା ତଥା ଡିଇଏସ୍‌ୱାଇର ବୈଜ୍ଞାନିକ ସିଲ୍‌ଭିଆ ଝୁ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ବିସ୍ଫୋରଣଗୁଡ଼ିକ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ସବୁଠାରୁ ବଡ ବିସ୍ଫୋରଣ । ଏଗୁଡିକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ କରୁଥିବା ବୃହତ ତାରାର ବ୍ଲାକ୍ ହୋଲ୍‌ରେ ପଡ଼ିବା ସହିତ ଜଡିତ। ଏଥିରୁ ପ୍ରକଟିତ କେତେକ ମାଧ୍ୟାକର୍ଷଣ ଶକ୍ତି ଅଲଟ୍ରାରିଟିଭିଷ୍ଟିକ୍ ବ୍ଲାଷ୍ଟ ୱେଭ୍ ଉତ୍ପାଦନରେ ସହାୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ନିର୍ଗମନକୁ ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି। ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଚକ୍ର ମାତ୍ର ୧୦ ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥାଏ, ତା’ପରେ ଏକ ଲମ୍ବା, ଅନ୍ଧକାର, ଚମକୁଥିବା ଚକ୍ର ହୋଇଥାଏ।

୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦ରେ, ଫର୍ମି ଏବଂ ସ୍ୱିଫ୍ଟ ଉପଗ୍ରହରେ ଇରିଡାନସ୍ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଏକ ଗାମା ବିକିରଣ ପ୍ରସ୍ଫୁଟିତ ହେବା ଦେଖିଥିଲେ, ଯାହାକୁ GRB 190829A କୁହାଯାଉଥିଲା। ଏହା ଦେଖାଯାଇଥିବା ନିକଟତମ ଗାମା ବିକିରଣ ବିସ୍ଫୋରଣ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ। ଏହା ଏକ ବିଲିୟନ ଆଲୋକ ବର୍ଷର ଦୂରତାରେ ଘଟିଥିଲା ।

ସାଧାରଣତଃ, ଗାମା ବିକିରଣ ବିସ୍ଫୋରଣ ପ୍ରାୟ ୨୦ ବିଲିୟନ ଆଲୋକ ବର୍ଷ ଦୂରରେ ହୋଇଥାଏ। ଦଳ ଏସ୍‌ଇଏସ୍‌ଏସ୍ ଟେଲିସ୍କୋପ ସହିତ ବିସ୍ଫୋରଣ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଆଲୋକକୁ ଦେଖିଥିଲା। ଅନୁସନ୍ଧାନକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିସ୍ଫୋରଣ ପରେ ଆଲୋକକୁ ଅନେକ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବଲୋକନ କରାଯାଇପାରେ। ତୁଳନାତ୍ମକ ଭାବରେ ଏହି ବିସ୍ଫୋରଣ ପାସ୍ କରିବା ବିଷୟରେ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ବିଶ୍ଳେଷଣରୁ ବହୁତ କିଛି ଜାଣିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିଛି।

ଅନୁସନ୍ଧାନକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆମର ସ୍ୱର୍ଗୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ପଛରେ ଏହା ଏକ ପ୍ରକାର ଘଟଣା। ଯେଉଁଠାରେ ଅନେକ ଉଚ୍ଚ ଉର୍ଜା ଫୋଟୋନ୍ ପୃଥିବୀ ଆଡକୁ ଆସୁଥିବା ସମୟରେ ଆଲୋକ ସହିତ ଧକ୍କା ହୋଇ ଅବଶୋଷିତ ହୋଇ ନ ଥିଲେ। ସାଧାରଣତଃ ଦୀର୍ଘ ଦୂରରୁ ଆସୁଥିବା ବିକିରଣ ସହିତ ଏଭଳି ହୁଏ ନାହିଁ।

ଅନୁସନ୍ଧାନକାରୀମାନେ ବିସ୍ଫୋରଣ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଆଲୋକର ଏକ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ ବିଶ୍ଳେଷଣରୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଫଳାଫଳ ପାଇଲେ। ବିସ୍ଫୋରଣ ପରେ ଆଲୋକରୁ ବାହାରିଥିବା ଏକ୍ସ-ରେ ଏବଂ ଉଚ୍ଚ ଶକ୍ତି ବିଶିଷ୍ଟ ଗାମା ବିକିରଣରୁ ସେମାନେ ଆକର୍ଷଣୀୟ ସମାନତା ପାଇଲେ। ଅଦ୍ୟାବଧି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଥିଲା ଯେ ଏହିପରି ଦୁଇଟି ନିର୍ଗମନ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ଅଧ୍ୟୟନରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ ଉଭୟ ସମାନ ଉତ୍ସରୁ ଆସିଛନ୍ତି।

GRB 190829A ପୃଥିବୀରୁ ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେଖାଯାଇଥିବା ଚତୁର୍ଥ ବିସ୍ଫୋରଣ। ପୂର୍ବ ବିସ୍ଫୋରଣ ବହୁତ ଅଧିକ ଦୂରତାରେ ଘଟିଥିଲା, ଯାହାର ବିସ୍ଫୋରଣ ପରେ ଆଲୋକ ମାତ୍ର କିଛି ଘଣ୍ଟା ପାଇଁ ଦେଖାଯାଇଥିଲା। ଭବିଷ୍ୟତରେ, ଗାମା ବିକିରଣକୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଉନ୍ନତ ଉପକରଣଗୁଡ଼ିକ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବହୁତ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଏ।

You might also like